Chikungunya is een besmettelijke ziekte die wordt veroorzaakt door het chikungunyavirus. Het virus wordt op mensen overgedragen door de tijgermug ('Aedes albopictus') en door de mug die ook gele koorts overbrengt ('Aedes aegypti'). Deze muggen fungeren als vectoren. Sinds de tijgermug zich in Zuid-Europa heeft gevestigd, zijn daar epidemieën van chikungunya geweest. In België zijn tot nu toe alleen geïmporteerde gevallen vastgesteld bij reizigers uit regio's waar het virus circuleert.
Symptomatologie
Na een incubatieperiode van twee tot twaalf dagen ontwikkelt ongeveer drie op de vier mensen die besmet zijn met het chikungunyavirus, symptomen. Die symptomen kunnen mild of ernstig zijn en lijken op griep: hoge koorts, hoofdpijn, spier- en gewrichtspijn, huiduitslag en oogproblemen. De meeste symptomen verdwijnen na enkele weken. De gewrichtspijn kan soms maanden of jaren aanhouden. Ernstigere symptomen ontwikkelen zich bij baby's (meningo-encefalitis), ouderen (langdurige reumatoïde polyartritis) of mensen met een chronische ziekte zoals hypertensie of diabetes. Zodra iemand is hersteld van een infectie met het chikungunyavirus, is hij waarschijnlijk levenslang immuun tegen latere infecties met het chikungunyavirus.
Diagnose
Als een infectie wordt vermoed, kan de diagnose worden gesteld met een bloedafname. Afhankelijk van het stadium van de ziekte kunnen verschillende testen worden gebruikt, zoals een PCR-test en serologie.
Vaccinatie, behandeling en preventie
Voor de mens is er geen vaccin (vaccins in ontwikkeling) en geen specifieke behandeling tegen het virus, alleen een ondersteunende behandeling. Preventie bestaat uit het vermijden van muggenbeten.
Overdracht en informatie over donatie
Niet-geïnfecteerde muggen kunnen op hun beurt geïnfecteerd raken wanneer ze zich voeden met het bloed van met het chikungunyavirus besmette viremische personen. Zij kunnen het virus dan doorgeven aan niet-geïnfecteerde mensen. Dit houdt de transmissiecyclus in stand. Een geïnfecteerde zwangere vrouw kan de ziekte tijdens de bevalling of in de laatste week van de zwangerschap op haar kind overdragen. Er zijn zeldzame gevallen gemeld van spontane abortus na infectie van de moeder met het chikungunyavirus. Er is geen bewijs dat het virus via de moedermelk wordt overgedragen. De overdracht van het chikungunyavirus door transfusie en transplantatie is nog niet gemeld, hoewel diermodellen met intraveneuze inoculatie in staat zijn om het chikungunyavirus over te dragen. Beperkte gegevens suggereren dat de klinische manifestaties gecorreleerd kunnen zijn met de dosis virus die aanwezig is in het inoculum.
Aanbevelingen
Disclaimer: bij epidemieën verstrekt het ECDC een ‘Rapid Risk Assessment’ aan de bevoegde autoriteiten en gezondheidszorgbeoefenaars om hen te helpen bij hun besluitvorming, ongeacht de geografische locatie.
FAGG – weefsels en cellen
Het FAGG raadt aan waakzaam te zijn en, om het risico te beperken en in overeenstemming met de relevante wetgeving, te investeren:
- in de kwaliteit van de donorselectie (in het bijzonder met een gedetailleerde anamnese: reizen naar risicogebieden, enz.);
- in de kwaliteit van het medisch onderzoek (met of zonder aanvullende testen) voorafgaand aan de donatie.
Het systematisch verzamelen van epidemiologische informatie over infecties bij SoHO-donoren door gezondheidszorgbeoefenaars zal een betere beoordeling van het risico op overdracht en de impact van preventieve maatregelen op de beschikbaarheid van SoHO mogelijk maken. Het screenen/testen van donoren is een medische beslissing op basis van de voorgeschiedenis van de donor en de kenmerken van de gedoneerde SoHO.
FAGG – bloed
Meer informatie kan u terugvinden op deze pagina.
Informatienota’s Bloed
Informatienota’s Weefsels en cellen
/
Bijkomende informatie